1 D he ai, kur pa turmat, u ngjit në mal dhe, pasi u ul, iu afruan dishepujt e tij.
Jesus saw many people. He went up on the mountain and sat down. His followers came to Him.
2 A tëherë ai hapi gojën dhe i mësoi duke u thënë:
He began to teach them, saying,
3 “ Lum skamësit në frymë, sepse e tyre është mbretëria e qiejve.
“Those who know there is nothing good in themselves are happy, because the holy nation of heaven is theirs.
4 L um ata që vajtojnë, sepse ata do të ngushëllohen.
Those who have sorrow are happy, because they will be comforted.
5 L um ata që janë zemërbutë, sepse ata do ta trashëgojnë tokën.
Those who have no pride in their hearts are happy, because the earth will be given to them.
6 L um ata që janë të uritur dhe të etur për drejtësi, sepse ata do të ngopen.
Those who are hungry and thirsty to be right with God are happy, because they will be filled.
7 L um ata që janë të mëshirshëm, sepse ata do të gjejnë mëshirë.
Those who show loving-kindness are happy, because they will have loving-kindness shown to them.
8 L um ata që janë të pastër në zemër, sepse ata do ta shohin Perëndinë.
Those who have a pure heart are happy, because they will see God.
9 L um ata që përpiqen për paqen, sepse ata do të quhen bij të Perëndisë.
Those who make peace are happy, because they will be called the sons of God.
10 L um ata që janë përndjekur për hir të drejtësisë, sepse e tyre është mbretëria e qiejve.
Those who have it very hard for doing right are happy, because the holy nation of heaven is theirs.
11 L um ju kur do t’ju shajnë dhe do t’ju përndjekin dhe, duke gënjyer, do të thonë të gjitha të zezat kundër jush, për shkakun tim.
You are happy when people act and talk in a bad way to you and make it very hard for you and tell bad things and lies about you because you trust in Me.
12 G ëzohuni dhe ngazëllohuni, sepse shpërblimi juaj është i madh në qiej, sepse kështu i kanë përndjekur profetët që qenë para jush.”
Be glad and full of joy because your reward will be much in heaven. They made it very hard for the early preachers who lived a long time before you. Jesus Teaches about Salt and Light
13 “ Ju jeni kripa e tokës; por në qoftë se kripa bëhet e amësht, me se mund ta rifitojë shijen? Nuk vlen për asgjë, veçse për t’u hedhur dhe ta shkelin njerëzit.
“You are the salt of the earth. If salt loses its taste, how can it be made to taste like salt again? It is no good. It is thrown away and people walk on it.
14 J u jeni drita e botës; një qytet i ngritur në majë të malit nuk mund të fshihet.
You are the light of the world. You cannot hide a city that is on a mountain.
15 P o ashtu nuk ndizet një qiri për ta vënë nën babunë, por për ta vënë mbi shandan, dhe t’u bëjë dritë të gjithë atyre që janë në shtëpi.
Men do not light a lamp and put it under a basket. They put it on a table so it gives light to all in the house.
16 A shtu le të shndritë drita juaj para njerëzve, që të shohin veprat tuaja të mira dhe ta lëvdojnë Atin tuaj që është në qiej.”
Let your light shine in front of men. Then they will see the good things you do and will honor your Father Who is in heaven. Jesus Teaches about the Law
17 “ Mos mendoni se unë erdha për të shfuqizuar ligjin ose profetët; unë nuk erdha për t’i shfuqizuar, po për t’i plotësuar.
“Do not think that I have come to do away with the Law of Moses or the writings of the early preachers. I have not come to do away with them but to complete them.
18 S epse në të vërtetë ju them: Deri sa qielli dhe toka, të kalojnë asnjë jotë a asnjë pikë e ligjit nuk do të kalojnë, para se të plotësohet gjithçka.
I tell you, as long as heaven and earth last, not one small mark or part of a word will pass away of the Law of Moses until it has all been done.
19 A i, pra, që do të shkelë një nga këto urdhërime më të vogla, dhe do t’u ketë mësuar kështu njerëzve, do të quhet më i vogli në mbretërinë e qiejve; kurse ai që do t’i vërë në praktikë dhe do t’ua mësojë të tjerëve, do të quhet i madh në mbretërinë e qiejve.
Anyone who breaks even the least of the Law of Moses and teaches people not to do what it says, will be called the least in the holy nation of heaven. He who obeys and teaches others to obey what the Law of Moses says, will be called great in the holy nation of heaven.
20 P randaj unë po ju them: në qoftë se drejtësia juaj nuk është më e lartë nga ajo e skribëve dhe e farisenjve ju nuk do të hyni fare në mbretërinë e qiejve.
I tell you, unless you are more right with God than the teachers of the Law and the proud religious law-keepers, you will never get into the holy nation of heaven. Jesus Teaches about Anger and Killing
21 J u keni dëgjuar se u qe thënë të lashtëve: "Mos vrisni"; dhe: "Kushdo që vret do t’i nënshtrohet gjyqit";
“You have heard that men were told long ago, ‘You must not kill another person. If someone does kill, he will be guilty and will be punished for his wrong-doing.’
22 p or unë po ju them: "Kushdo që zemërohet pa shkak kundër vëllait të tij, do t’i nënshtrohet gjyqit; dhe kush i thotë vëllait të vet: "Rraka," do t’i nënshtrohet sinedrit; dhe kush do t’i thotë: "Budalla," do t’i nënshtrohet zjarrit të Gehenës.
But I tell you that whoever is angry with his brother will be guilty and have to suffer for his wrong-doing. Whoever says to his brother, ‘You have no brains,’ will have to stand in front of the court. Whoever says, ‘You fool,’ will be sent to the fire of hell.
23 N ëse ti, pra, po paraqet ofertën tënde te altari, dhe atje kujtohesh se yt vëlla ka diçka kundër teje,
If you take your gift to the altar and remember your brother has something against you,
24 l ëre atje ofertën tënde para altarit dhe shko pajtohu më parë me vëllanë tënd; pastaj kthehu dhe paraqite ofertën tënde.
leave your gift on the altar. Go and make right what is wrong between you and him. Then come back and give your gift.
25 B ëj një marrëveshje miqësore me kundërshtarin tënd, sa je në një rrugë me të, që kundërshtari yt të mos të dorëzojë te gjykatësi dhe gjykatësi të të dorëzojë te rojtari dhe ti të futesh në burg.
Agree with the one who is against you while you are talking together, or he might take you to court. The court will hand you over to the police. You will be put in prison.
26 N ë të vërtetë të them se nuk do të da-lësh prej andej pa e paguar edhe qindarkën e fundit.
For sure, I tell you, you will not be let out of prison until you have paid every piece of money of the fine. Jesus Teaches about Husband and Wife
27 J u keni dëgjuar se të lashtëve u qe thënë: "Mos shkel kurorën".
“You have heard that it was said long ago, ‘You must not do sex sins.’
28 P or unë po ju them se kushdo që shikon një grua për ta dëshiruar, ka shkelur kurorën me të në zemrën e vet.
But I tell you, anyone who even looks at a woman with a sinful desire of wanting her has already sinned in his heart.
29 N ë qoftë se syri yt i djathtë të çon në mëkat, hiqe dhe flake larg teje, sepse është më mirë për ty që të humbësh një nga gjymtyrët e tua se sa të hidhet në Gehenën gjithë trupi yt;
If your right eye is the reason you sin, take it out and throw it away. It is better to lose one part of your body than for your whole body to be thrown into hell.
30 d he në qoftë se dora jote e djathtë të çon në mëkat, preje dhe hidhe larg teje, sepse është më mirë që të humbësh një nga gjymtyrët e tua se sa të hidhet në Gehena gjithë trupi yt.
If your right hand is the reason you sin, cut it off and throw it away. It is better to lose one part of your body than for your whole body to go to hell. Jesus Teaches about Marriage
31 Q e thënë gjithashtu: "Kush e lë gruan e tij, le t’i japë letrën e ndarjes".
“It has been said, ‘Whoever wants to divorce his wife should have it put in writing, telling her he is leaving her.’
32 P or unë po ju them: Kushdo që e përzë gruan e tij, me përjashtim të rastit të kurvërisë, e bën atë të shkelë kurorën; dhe kushdo që martohet me një grua të ndarë, shkel kurorën.
But I tell you, whoever divorces his wife except if she has not been faithful to him, makes her guilty of a sex sin. Whoever marries a woman who has been divorced is guilty of a sex sin. Jesus Teaches about What to Say
33 K eni dëgjuar gjithashtu se të lashtëve u qe thënë: "Mos bëj betim të rremë; por plotëso premtimet për të cilat je betuar para Zotit".
“You have heard that it was said long ago, ‘You must not make a promise you cannot keep. You must carry out your promises to the Lord.’
34 P or unë po ju them: "Mos u betoni fare, as për qiellin, sepse është froni i Perëndisë,
I tell you, do not use strong words when you make a promise. Do not promise by heaven. It is the place where God is.
35 a s për tokën, sepse është stol i këmbëve të tij, as për Jeruzalemin, sepse është qyteti i Mbretit të madh.
Do not promise by earth. It is where He rests His feet. Do not promise by Jerusalem. It is the city of the great King.
36 M os u beto as për kokën tënde, sepse nuk ke fuqi të zbardhësh ose të nxish qoftë edhe një fije floku;
Do not promise by your head. You are not able to make one hair white or black.
37 P or fjala jote të jetë: Po, po; jo, jo; gjithçka më tepër vjen nga i ligu.
Let your yes be YES. Let your no be NO. Anything more than this comes from the devil. Jesus Teaches about Fighting
38 J u keni dëgjuar se qe thënë: "Sy për sy dhe dhëmb për dhëmb".
“You have heard that it has been said, ‘An eye for an eye and a tooth for a tooth.’
39 P or unë po ju them: Mos i rezisto të ligut; madje, në qoftë se dikush të qëllon mbi faqen e djathtë, ktheja dhe tjetrën,
But I tell you, do not fight with the man who wants to fight. Whoever hits you on the right side of the face, turn so he can hit the other side also.
40 d he në qoftë se dikush do të të nxjerrë në gjyq për të të marrë tunikën, jepi edhe mantelin.
If any person takes you to court to get your shirt, give him your coat also.
41 D he në qoftë se dikush të detyron të ecësh një milje, ti bëji dy me të.
Whoever makes you walk a short way, go with him twice as far.
42 J epi atij që të kërkon, dhe mos refuzo t’i japësh atij që të kërkon hua.
Give to any person who asks you for something. Do not say no to the man who wants to use something of yours. Jesus Teaches about Loving Those Who Hate You
43 J u keni dëgjuar se qe thënë: "Duaje të afërmin tënd dhe urreje armikun tënd".
“You have heard that it has been said, ‘You must love your neighbor and hate those who hate you.’
44 P or unë po ju them: "Duani armiqtë tuaj, bekoni ata që ju mallkojnë, u bëni të mirë atyre që ju urrejnë, dhe lutuni për ata që ju keqtrajtojnë dhe ju përndjekin,
But I tell you, love those who hate you. (Respect and give thanks for those who say bad things to you. Do good to those who hate you.) Pray for those who do bad things to you and who make it hard for you.
45 p ër të qenë bij të Atit tuaj, që është në qiej, sepse ai bën të lindë diellin e tij mbi të mirët dhe mbi të këqijtë, dhe bën të bjerë shi mbi të drejtët dhe të padrejtët.
Then you may be the sons of your Father Who is in heaven. His sun shines on bad people and on good people. He sends rain on those who are right with God and on those who are not right with God.
46 S epse, po të doni vetëm ata që ju duan, çfarë shpërblimi do të keni? A nuk bëjnë kështu edhe tagrambledhësit?
If you love those who love you, what reward can you expect from that? Do not even the tax-gatherers do that?
47 D he nëse përshendetni vetëm vëllezërit tuaj, çfarë bëni të veçantë? A nuk bëjnë kështu edhe tagrambledhësit?
If you say hello only to the people you like, are you doing any more than others? The people who do not know God do that much.
48 J ini, pra, të përkryer, ashtu siç është i përsosur Ati juaj, që është në qiej.”
You must be perfect as your Father in heaven is perfect.