1 H ijo mío, si sales fiador por tu amigo, y empeñas tu palabra en favor de un extraño,
Biri im, në qoftë se je bërë garant për të afërmin tënd, në rast se ke dhënë dorën si garanci për një të huaj,
2 t e has enredado con tus propias palabras; ¡eres cautivo de tus propias promesas!
je zënë në lakun e fjalëve të gojës sate, je zënë nga fjalët e gojës sate.
3 H ijo mío, has caído en manos de tu prójimo. Para librarte, tienes que hacer lo siguiente: Ve a hablar con tu prójimo, y humíllate ante él.
Bëj këtë, pra, biri im, dhe shpengohu, sepse ke rënë në duart e të afërmit tënd. Shko, hidhu në këmbët e tij dhe ngul këmbë me të madhe te i afërmi yt.
4 N o te des un momento de reposo; no cierres los ojos ni te duermas.
Mos u jep gjumë syve të tu as çlodhje qepallave të tua;
5 S é como gacela, y escápate del cazador; sé como un ave, y líbrate del que pone trampas.
çlirohu si gazela nga dora e gjahtarit, si zogu nga dora e atij që kap zogjtë.
6 P erezoso, mira a las hormigas; fíjate en sus caminos, y ponte a pensar.
Shko te milingona, o përtac, vër re zakonet e saj dhe bëhu i urtë.
7 E llas no tienen quien las mande, ni quien les dé órdenes ni las gobierne.
Ajo nuk ka as kryetar, as mbikëqyrës, as zot;
8 P reparan su comida en el verano, y en el tiempo de la siega recogen su comida.
e gjen ushqimin në verë dhe mbledh zahirenë e saj gjatë korrjes.
9 P erezoso, ¿cuánto más seguirás durmiendo? ¿Cuándo vas a despertar de tu sueño?
Deri kur, o përtac, do të rrish duke fjetur? Kur do të shkundesh nga gjumi yt?
10 U n poco de dormir, un poco de soñar, un poco de cruzarse de brazos para descansar,
Të flesh pak, të dremitësh pak, të rrish me duar në ije për t’u çlodhur,
11 y así vendrán tu necesidad y tu pobreza: como un vago, como un mercenario.
kështu varfëria jote do të vijë si një vjedhës, dhe skamja jote si një njeri i armatosur.
12 E l que es malvado y canalla siempre anda diciendo cosas perversas;
Njeriu pa vlerë, njeriu i keq, ecën me një gojë të çoroditur;
13 g uiña los ojos, mueve los pies, hace señas con los dedos;
luan syrin, flet me këmbët, bën shenja me gishta;
14 e n su corazón sólo hay perversidad, y todo el tiempo anda pensando en el mal. ¡Siempre anda sembrando discordias!
ka ligësi në zemër, kurdis vazhdimisht të keqen dhe mbjell grindje.
15 P or eso, cuando menos lo espere, le sobrevendrá la ruina sin que pueda evitarlo.
Prandaj shkatërrimi i tij do të vijë papritur, në një çast do të shkatërrohet pa rrugëdalje tjetër.
16 H ay seis, y hasta siete cosas que el Señor detesta con toda el alma:
Zoti i urren këto gjashtë gjëra, madje shtatë janë të neveritshme për të:
17 L os ojos altivos, la lengua mentirosa, las manos que derraman sangre inocente,
sytë krenare, gjuha gënjeshtare, duart që derdhin gjak të pafajshëm,
18 l a mente que maquina planes inicuos, los pies que se apresuran a hacer el mal,
zemra që kurdis plane të këqija, këmbët që turren shpejt drejt së keqes,
19 e l testigo falso que propaga mentiras, y el que siembra discordia entre hermanos. Advertencia contra el adulterio
dëshmitari i rremë që thotë gënjeshtra dhe ai që shtie grindje midis vëllezërve.
20 H ijo mío, cumple el mandamiento de tu padre, y no te apartes de la enseñanza de tu madre.
Biri im, ruaje urdhërimin e atit tënd dhe mos harro mësimet e nënës sate.
21 L lévalos siempre dentro de tu corazón; pórtalos alrededor de tu cuello.
Mbaji vazhdimisht të lidhura në zemrën tënde dhe fiksoji rreth qafës sate.
22 S erán tu guía cuando camines, te protegerán cuando duermas, y te hablarán cuando despiertes.
Kur do të ecësh, do të të udhëheqin; kur të pushosh, do të të ruajnë; kur të zgjohesh, do të flasin me ty.
23 E l mandamiento es lámpara, la enseñanza es luz, y las reprensiones son el camino de la vida.
Sepse urdhërimi është një llambë, mësimi një dritë, dhe ndreqjet e mësimit janë rruga e jetës,
24 T e librarán de la mujer malvada, de la lengua sutil de la mujer ajena.
për të të mbrojtur nga gruaja e keqe, nga lajkat e gjuhës të gruas së huaj.
25 N o codicies en tu corazón su hermosura, ni dejes que ella te atrape con sus miradas,
Mos dëshiro në zemrën tënde bukurinë e saj dhe mos u rrëmbe nga qepallat e saj.
26 U na ramera te cuesta un bocado de pan, pero la mujer ajena te puede costar la vida.
Sepse për një prostitutë burri katandiset për një copë bukë, dhe gruaja e një tjetri gjuan shpirtin e vyer të një burri.
27 ¿ Quién se echa fuego en el pecho sin que se queme su ropa?
A mund të mbajë burri një zjarr në gji të tij pa djegur rrobat e trupit?
28 ¿ Quién puede andar sobre brasas sin que se quemen sus pies?
A mund të ecë burri mbi qymyr të ndezur pa djegur këmbët e tij?
29 ¡ Pues tampoco puede clamar inocencia el que se acuesta con la mujer de su prójimo!
Në këtë gjendje është ai që shkon tek gruaja e një tjetri; kush e prek nuk do të mbetet pa u ndëshkuar.
30 N adie desprecia al que roba, si lo hace para calmar su apetito;
Nuk përçmohet hajduti që vjedh për të shuar urinë kur është i uritur;
31 s i lo sorprenden, debe pagar siete veces y entregar todo el patrimonio de su casa,
por në rast se kapet në faj, duhet të kthejë shtatëfishin, dhe të japë tërë pasurinë e shtëpisë së tij.
32 p ero cometer adulterio es no tener cabeza; quien adultera, se corrompe a sí mismo,
Por ai që kryen një shkelje kurore me një grua është një njeri pa mend; ai që bën një gjë të tillë shkatërron jetën e tij.
33 l o que obtiene son golpes y vergüenza, y nunca logra borrar esa mancha.
Do të gjejë plagë dhe përçmim, dhe turpi i tij nuk do t’i hiqet kurrë.
34 L os celos despiertan la ira del hombre, y en el día de la venganza éste no perdona;
sepse xhelozia e tërbon bashkëshortin, që do të jetë i pamëshirshëm ditën e hakmarrjes.
35 n o perdona ni se da por satisfecho, aunque se le ofrezcan muchos obsequios.
Ai nuk do të pranojë asnjë shpërblim dhe nuk do të kënaqet, edhe sikur t’i bëjnë shumë dhurata.